Luisterend schrijver

Luisteren is verzamelen, schrijven en puzzelen. Dát is wat ik doe als Luisterend Schrijver voor de Stichting Gelijkwaardig Herstel. De stichting die zich inzet voor ouders die geraakt zijn door de kinderopvangtoeslagaffaire. Om bij te dragen aan de verwerking van het leed schrijf ik als vrijwilliger de verhalen op van tot nu toe twee vrouwen die slachtoffer geworden zijn van de toeslagenaffaire.

De dag waarop…..

Ik dacht dat mijn belangrijkste taak zou zijn om goed te luisteren. Dat bleek maar de helft van het werk te zijn. De andere helft begon pas toen ik weer achter mijn computer zat. Overal lagen puzzelstukjes: herinneringen uit een jeugd, een huwelijk, kinderen, werk, verdriet, hoop, ziek worden. En ergens daartussen de dag waarop de Belastingdienst het leven van deze vrouwen voorgoed veranderde. Mijn taak is niet om het verhaal mooier te maken. Ook niet om het te beoordelen. Mijn taak was om de puzzel zo te leggen dat hun verhaal weer te volgen werd.

Rode draad

Mensen vertellen hun leven zelden chronologisch. Een herinnering aan vroeger roept iets op over gisteren. Een gebeurtenis van vijftien jaar geleden verklaart ineens waarom iemand vandaag nog steeds slecht slaapt of schrikt als de deurbel gaat. Tijdens het luisteren springt een verhaal heen en weer in de tijd. Dat is heel menselijk. Pas tijdens het schrijven ontstaat de zoektocht naar de rode draad.

Dromen, gezinnen, werk, veerkracht

Hun verhalen gingen niet alleen over de jaren waarin de overheid hen als fraudeur bestempelde. Ze begonnen veel eerder. Ze gingen over dromen, gezinnen, werk, veerkracht en telkens opnieuw proberen overeind te blijven. Juist door het hele levensverhaal op te schrijven, wordt zichtbaar dat de toeslagenaffaire geen los incident was, maar een breuklijn in een mensenleven.

Je geeft iemand de samenhang van het leven terug

Misschien is dat wel de mooiste kant van luisterend schrijven. Je geeft iemand niet alleen woorden terug, maar ook de samenhang van een leven. En misschien zijn er nog veel meer mensen die willen leren luisteren, schrijven én puzzelen. Want er zijn nog altijd verhalen die wachten om verteld te worden.